در حالی که تنشهای نظامی و بحران امنیتی در خلیج طی هفتههای اخیر اقتصاد منطقه و بازار جهانی انرژی را با شوکهای گسترده روبهرو کرده، پاکستان اعلام کرد آمریکا در پاسخ به درخواست اسلامآباد و عربستان سعودی، عملیات موسوم به «پروژه آزادی» در تنگه هرمز را متوقف کرده است؛ اقدامی که میتواند نشانهای از آغاز تلاشهای تازه برای کاهش تنشها و بازگشت به مسیر مذاکرات باشد.
شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، با انتشار پیامی از دونالد ترامپ به دلیل آنچه «رهبری شجاعانه و توقف بهموقع پروژه آزادی» توصیف کرد، قدردانی کرد. او گفت پاسخ آمریکا به درخواست پاکستان، عربستان سعودی و محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، میتواند نقش مهمی در کاهش تنشها و تقویت صلح و ثبات منطقهای ایفا کند.
توقف این پروژه در شرایطی انجام میشود که منطقه خلیج طی دو ماه گذشته یکی از شدیدترین بحرانهای امنیتی سالهای اخیر را تجربه کرده است. بسته شدن تنگه هرمز، درگیریهای نظامی میان حکومت تهران و ائتلاف آمریکا و اسرائیل و افزایش تهدیدها علیه مسیرهای انتقال انرژی، باعث جهش قیمت نفت و نگرانی گسترده در بازارهای جهانی شده است.
پاکستان که در هفتههای اخیر نقش میانجی میان طرفهای درگیر را دنبال میکند، اکنون تلاش دارد خود را به یکی از بازیگران اصلی روند کاهش تنشها تبدیل کند. همزمان عربستان سعودی نیز نگران ادامه بیثباتی در خلیج و تأثیر آن بر صادرات نفت و امنیت منطقهای است.
اظهارات نخستوزیر پاکستان نشان میدهد برخی بازیگران منطقهای تلاش دارند از گسترش جنگ و تبدیل شدن بحران خلیج به یک درگیری گستردهتر جلوگیری کنند. با این حال، هنوز جزئیات دقیقی درباره ماهیت «پروژه آزادی» و توافقهای احتمالی میان طرفهای درگیر منتشر نشده و مشخص نیست این توقف تا چه اندازه میتواند زمینهساز آتشبس یا آغاز مذاکرات گستردهتر شود.
