
پس از تحولات جنگی؛ رهبر واقعی حکومت تهران کیست؟ احمد وحیدی در کجای ساختار قدرت قرار دارد؟
گزارش تحقیقی
خبرگزاری دولت اهواز
همزمان با تحولات بیسابقه جنگ ۱۴۰۴–۱۴۰۵، پرسشی اساسی در محافل سیاسی و رسانهای مطرح شده است: «رهبر واقعی حکومت تهران کیست؟» آیا ساختار رسمی قدرت همچنان تعیینکننده است یا مراکز واقعی تصمیمگیری دستخوش تغییر شدهاند؟
این گزارش با بررسی دادهها و تحلیل منابع بینالمللی و منطقهای، به واکاوی دو سطح «قدرت رسمی» و «قدرت واقعی» در ساختار حکومت تهران میپردازد.
ساختار رسمی: تمرکز قدرت در نهاد رهبری
بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی، مقام «ولیفقیه» عالیترین مرجع قدرت در کشور است؛ نهادی که فرماندهی کل نیروهای مسلح، تعیین سیاستهای کلان و نظارت بر قوای سهگانه را در اختیار دارد.
در پی تحولات اخیر و گزارشهای منتشرشده درباره کشته شدن علی خامنهای، برخی منابع از انتخاب مجتبی خامنهای بهعنوان رهبر جدید خبر دادهاند؛ موضوعی که در صورت تأیید، نخستین انتقال قدرت با الگوی موروثی در ساختار حکومت تهران محسوب میشود.
با این حال، محدود بودن حضور رسانهای و نبود شفافیت در عملکرد رهبر جدید، موجب افزایش ابهامات درباره میزان کنترل واقعی او بر نهادهای کلیدی شده است.
قدرت میدانی: صعود نقش سپاه
در سطح عملیاتی، سپاه پاسداران حکومت تهران بهعنوان ستون اصلی قدرت در شرایط جنگی، نقش تعیینکنندهتری یافته است.
پس از کشته شدن برخی فرماندهان ارشد، احمد وحیدی بهعنوان فرمانده کل سپاه منصوب شد؛ چهرهای با سابقه طولانی در حوزههای نظامی، امنیتی و منطقهای.
سپاه پاسداران علاوه بر توان نظامی، نفوذ گستردهای در حوزههای اقتصادی، اطلاعاتی و امنیت داخلی دارد؛ موضوعی که در شرایط بحران، به افزایش نقش آن در تصمیمگیریهای کلان منجر میشود.
آیا احمد وحیدی «رهبر واقعی» حکومت تهران است؟
هیچ جایگاه رسمی یا قانونی برای تعریف احمد وحیدی بهعنوان «رهبر» وجود ندارد اما در راس ساختار قدرت در حکومت تهران سپاه تعیین کنده است و و عملا دولت معنایی ندارد و حکومت تهران بر اساس اوامر و تعیین تصمیمات سپاه پاسداران بوده است گرچه اعلام شده است که براساس ساختارحقوقی همچنان بر محور ولایت فقیه استوار است ، اما در عمل نیست.
در سطح تحلیلی، وضعیت پیچیدهتر است.
در شرایط جنگی، قدرت عملی به سمت فرماندهان نظامی، بهویژه در سپاه، متمایل میشود. در این چارچوب، وحیدی بهعنوان «مدیر میدان جنگ» و یکی از تأثیرگذارترین چهرهها در تصمیمگیریهای امنیتی و نظامی شناخته میشود.
ساختار جمهوری اسلامی همواره دارای دو لایه موازی بوده است:
- لایه رسمی: رهبری و نهادهای قانونی
- لایه واقعی: شبکههای امنیتی، نظامی و بیت رهبری
تحولات اخیر نشان میدهد که در شرایط جنگی، لایه دوم—یعنی ساختارهای امنیتی و نظامی—نقش پررنگتری در اداره کشور پیدا میکنند.
براین اساس حکومت تهران در حال حاضر توسط سپته پاسداران و احمد وحیدی اداره و تصمیم گیری می شود.
سعیده بندر



