قالیباف: آژانس به تأسیسات هستهای بمبارانشده دسترسی نخواهد داشت
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس تیم مذاکرهکننده حکومت تهران، اعلام کرد بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجازه دسترسی به تأسیسات هستهای آسیبدیده در حملات آمریکا و اسرائیل را نخواهند داشت؛ موضعی که میتواند اختلاف میان حکومت تهران و آژانس را بر سر سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده بیش از پیش تشدید کند.
قالیباف شامگاه چهارشنبه در گفتوگویی تلویزیونی که از صداوسیمای حکومت تهران پخش شد، گفت: «در حال حاضر آنها فقط در دو مورد حق دسترسی دارند؛ یکی نیروگاه بوشهر و دیگری راکتور تهران است. دسترسیها فقط در همین حد بوده است و ما نسبت به آن متعهد هستیم.»
او افزود که بر اساس قانونی که مجلس تصویب کرده و شورای عالی امنیت ملی نیز آن را تأیید کرده است، «به هیچ عنوان به سایتهایی که بمباران شده و آسیب دیدهاند، دسترسی داده نمیشود.»
سه مرکز هستهای در کانون اختلاف
اظهارات قالیباف در حالی مطرح میشود که تأسیسات هستهای فردو، نطنز و اصفهان در جریان حملات آمریکا و اسرائیل طی سال گذشته و سال جاری هدف بمباران قرار گرفتند.
از زمان پایان جنگ ۱۲ روزه، حکومت تهران دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به مراکز اصلی غنیسازی را متوقف کرده است؛ مراکزی که به باور نهادهای بینالمللی، احتمال میرود بخش قابل توجهی از ذخایر اورانیوم با غنای بالا در آنها نگهداری شود.
موضوع از سرگیری بازرسیها اکنون به یکی از اصلیترین محورهای اختلاف میان حکومت تهران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی و همچنین مذاکرات هستهای تبدیل شده است.
آژانس خواستار دسترسی به تأسیسات هستهای است
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پیشتر اعلام کرده بود که بر اساس توافقهای موجود، آژانس باید امکان دسترسی و انجام بازرسی از تأسیسات هستهای را داشته باشد.
هرچند او نامی از مراکز مشخص نبرد، اما تأکید کرد که اجرای تعهدات بدون دسترسی بازرسان امکانپذیر نیست.
نگرانی درباره سرنوشت اورانیوم غنیشده
پیش از حملات نظامی، آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرده بود حکومت تهران بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار دارد؛ میزانی که به گفته کارشناسان، در صورت غنیسازی بیشتر میتواند برای تولید چندین سلاح هستهای کافی باشد.
پس از حملات، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، اعلام کرد مراکز هستهای فردو، نطنز و اصفهان نابود شده و ذخایر اورانیوم غنیشده زیر آوار مدفون شدهاند. او همچنین گفته بود ایالات متحده در همکاری با حکومت تهران قصد دارد این مواد را جمعآوری و به آمریکا منتقل کند.
در مقابل، رافائل گروسی در ماه اردیبهشت اظهار داشت که بخش قابل توجهی از اورانیوم غنیشده احتمالاً همچنان در مجتمع هستهای اصفهان باقی مانده است.
گزارشها درباره مسدود شدن تونلهای اتمی
همزمان، شبکه سیانان به نقل از پنج منبع آگاه از ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا گزارش داد که حکومت تهران پس از تهدیدهای دونالد ترامپ درباره احتمال تصرف ذخایر اورانیوم، اقدامات خود برای محافظت از این مواد را افزایش داده است.
بر اساس این گزارش، مقامهای جمهوری اسلامی تونلهای محل نگهداری اورانیوم با غنای بالا را بهصورت عمدی تخریب کرده، ورودیهای آن را با تودههای خاک مسدود و برخی مسیرهای دسترسی را نیز مینگذاری کردهاند تا دسترسی به این ذخایر دشوارتر شود.
اظهارات تازه قالیباف مبنی بر ممنوعیت دسترسی آژانس به سایتهای بمبارانشده، در شرایطی مطرح میشود که سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده و امکان راستیآزمایی فعالیتهای هستهای حکومت تهران، همچنان یکی از مهمترین موضوعات مورد اختلاف میان تهران، آژانس بینالمللی انرژی اتمی و کشورهای غربی به شمار میرود.
