برگزاری جلسات سپاه در بیمارستان‌ها؛ استفاده از بیماران به‌عنوان سپر انسانی

بر اساس تصاویر و شواهد منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی،که نشان می‌دهد سپاه پاسداران حکومت تهران برخی نشست‌ها و هماهنگی‌های خود را در محیط بیمارستان‌ها برگزار کرده است. براساس این گزارش انتخاب بیمارستان به‌عنوان مکانی که عرفاً از حملات نظامی مصون تلقی می‌شود می‌تواند ناشی از نگرانی سپاه از هدف‌گرفتن احتمالی توسط اسرائیل، به‌ویژه با پهپاد، باشد.

شایان ذکر است که بیمارستان نه یک فضای درمانی، بلکه پوشش امنیتی معرفی می‌شود؛ پوششی که به‌زعم منتقدان، اگر حمله‌ای رخ دهد، جان بیماران و مجروحان را در معرض خطر مستقیم قرار می‌دهد. این ادعا اگر صحت داشته باشد به‌معنای به‌کارگیری غیرنظامیان به‌عنوان سپر انسانی است؛ عملی که بر اساس حقوق بین‌الملل بشردوستانه ممنوع و جنایت جنگی تلقی می‌شود.

قابل ذکر است که حتی حضور یا فعالیت نظامی در مراکز درمانی فارغ از وقوع حمله خود نقض اصل بی‌طرفی پزشکی است و پیامدهای فوری دارد: ترساندن مردم از مراجعه برای درمان، فشار بر کادر درمان، و از بین رفتن اعتماد عمومی به بیمارستان به‌عنوان پناه امن. افزون بر این، تبدیل مراکز درمانی به نقاط تجمع نیروهای مسلح، ریسک‌های ناخواسته را برای بیماران و کارکنان به‌شدت افزایش می‌دهد.

از منظر امنیتی نیز، چنین رویکردی نشانه‌ای از بحران محاسباتی است: وقتی نهاد نظامی، به‌جای پایگاه‌های اختصاصی، به بیمارستان پناه می‌برد، عملاً هزینه هرگونه تنش را به جامعه غیرنظامی منتقل می‌کند. منتقدان می‌گویند این انتقال ریسک، مسئولیت‌گریزی را نهادینه می‌کند و خط قرمزهای انسانی را می‌شکند.

گفته می شود که زنگ خطر جدی برای امنیت بیماران و حرمت مراکز درمانی است. بیمارستان باید خط قرمز بماند؛ هر اقدامی که این خط را مخدوش کند چه با هدف پنهان‌شدن، چه انتقال ریسک یامدهای انسانی و حقوقی سنگینی دارد و می‌تواند به مطالبه پاسخ‌گویی بین‌المللی بینجامد.