اظهارات تازه دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، بار دیگر سطح تنش میان واشنگتن و حکومت تهران را وارد مرحلهای آشکار و بیپرده کرده است؛ مرحلهای که در آن، تهدید نظامی نه در لفافه دیپلماسی، بلکه با زبان قدرت و ضربالاجل مطرح میشود.
ترامپ در بیانیهای صریح از حرکت «یک ناوگان عظیم» بهسوی ایران خبر داده و تأکید کرده است که این ناوگان از نظر اندازه، توان و آمادگی، حتی بزرگتر از ناوگانی است که پیشتر به ونزوئلا اعزام شده بود. به گفته او، در رأس این آرایش نظامی، ناو هواپیمابر بزرگ «آبراهام لینکلن» قرار دارد؛ ناوی که بهعنوان یک پایگاه متحرک جنگی، نماد قدرت نظامی ایالات متحده محسوب میشود.
رئیسجمهور آمریکا با اشاره به تجربههای پیشین، تصریح کرده است که این ناوگان «آماده، مایل و قادر» است در صورت لزوم، مأموریت خود را «بهسرعت و با خشونت» انجام دهد. این ادبیات، از نگاه تحلیلگران، نشانهای روشن از تغییر لحن واشنگتن از بازدارندگی صرف به تهدید عملیاتی مستقیم است.
ترامپ در بخش دیگری از سخنانش، بار دیگر حکومت تهران را به مذاکره فراخوانده، اما اینبار با شرطی صریح و غیرقابلتفسیر: توافقی «منصفانه و عادلانه» بدون سلاح هستهای. او هشدار داده است که «زمان در حال از دست رفتن است» و یادآوری کرده که بیتوجهی تهران به هشدارهای پیشین، به انجام «عملیات چکش نیمهشب» و «ویرانی گسترده» انجامیده است.
مهمترین بخش این پیام، اما تهدید بیسابقهای است که صراحتاً آینده را هدف قرار میدهد: «حمله بعدی بسیار بدتر خواهد بود.» جملهای که بهگفته ناظران نظامی، نهتنها حامل پیام سیاسی، بلکه بخشی از جنگ روانی پیش از هرگونه درگیری احتمالی است؛ جنگی که هدف آن واداشتن طرف مقابل به عقبنشینی بدون شلیک گلوله است.
شایان ذکر است این تهدیدها در شرایطی مطرح میشود که حکومت تهران همزمان با بحرانهای داخلی، اعتراضات گسترده، فشارهای اقتصادی و انزوای بینالمللی روبهروست. در چنین فضایی، هرگونه خطای محاسباتی میتواند پیامدهایی فراتر از یک درگیری محدود داشته باشد.
اظهارات ترامپ، صرفاً یک هشدار لفظی تلقی نمیشود؛ بلکه پیامی چندلایه است: برای حکومت تهران، نشانه پایان «ابهام راهبردی»؛ برای متحدان آمریکا، اعلام آمادگی عملیاتی؛ و برای افکار عمومی منطقه، هشداری درباره نزدیکشدن به یکی از حساسترین بزنگاههای امنیتی سالهای اخیر.
در این میان، پرسش اصلی همچنان بیپاسخ مانده است: آیا حکومت تهران مسیر مذاکره را انتخاب خواهد کرد، یا بار دیگر با بیاعتنایی به هشدارها، منطقه را به سمت رویاروییای سوق میدهد که اینبار، بهگفته رئیسجمهور آمریکا، «ویرانگرتر» از گذشته خواهد بود؟
